Archiefcollectie

Archieven

Het stadsarchief bewaart in de eerste plaats de archiefstukken die voortvloeien uit de taken of werkprocessen van de stad en het OCMW van Ieper (en hun voorgangers).

In tweede instantie bewaart het stadsarchief Ieper de archieven van andere overheidsinstellingen zoals de kasselrij, kerkfabrieken en arrondissementscommissariaten.

Ten derde worden archieven – zo ver zij in het collectieprofiel passen – in bewaring gedeponeerd of geschonken aan het stadsarchief. Dit omvangt het verenigingsarchief, bedrijfsarchief, familiearchief, privéarchief, collecties, enz.

Publiekrechtelijke archieven

Archieven van de stad Ieper en deelgemeenten

Het bewaarde archief van de lokale overheden van Ieper en zijn deelgemeenten bestaat voornamelijk uit stukken van na Wereldoorlog I. Toch zijn er nog enkele bestanden te consulteren in het stadsarchief, voornamelijk uit de gemeenten Brielen, Elverdinge en Vlamertinge. In dit overzicht vind je meer informatie over wat er bewaard is en welke andere fondsen een aanvulling zijn op het oud gemeentearchief.

Van tijdens en na de Eerste Wereldoorlog zijn er meer bronnen van de stad en de gemeenten raadpleegbaar. Interessant zijn ook de archieven van het ‘comité provisoire’, dat tijdens de oorlog opgericht werd om de belangen van de stad en de inwoners te behartigen. Daarnaast zijn er bouwplannen voorhanden die kaderen binnen de heropbouw van de verwoeste stad. Een overzicht van de archieven vind je hier. Meer informatie en nadere toegangen zijn beschikbaar in de leeszaal. 

Archief van de kasselrij Ieper (niet meer beschikbaar in het Stadsarchief)

De kasselrijen ontstonden in de 11e eeuw en groeiden uit tot een regionale overheidsinstelling met administratieve, financiële en rechterlijke bevoegdheden. Van 1678 tot 1713 behoorde de kasselrij Ieper tot Frankrijk. Daarna keerde ze terug naar de Zuidelijke Nederlanden als de aparte bestuurlijke entiteit WestFlandre of Pays Rétrocédés met Ieper als hoofdzetel. De kasselrij werd opgeheven in 1795.

Na dertig jaar bewaargeving door het Rijksarchief aan het Stadsarchief Ieper, bewaart het Rijksarchief het archief van de kasselrij Ieper terug in eigen huis. Dit archief is vanaf 1 september 2022 raadpleegbaar in het Rijksarchief Brugge, Predikherenrei 4A, 8000 Brugge, 050 33 72 88, rijksarchief.brugge@arch.be, http://arch.arch.be/brugge

De inventarissen van het kasselrijarchief kan je hier raadplegen. 

Archieven van het OCMW en zijn rechtsvoorgangers

Het stadsarchief bewaart de archieven van de godshuizen sinds de 14e eeuw (de inventaris kan je hier raadplegen), het archief van de Commissie Burgerlijke Godshuizen & Burelen van Weldadigheid (1796-1925), het archief van de Commissie van Openbare Onderstand (COO, 1925-1976) en het archief van het Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn (OCMW, vanaf 1976). Het overzicht biedt meer informatie over de inhoud van de archieven, nadere toegangen zijn beschikbaar in het stadsarchief. 

Archieven van de kerkfabrieken en parochies

Een overzicht van deze archieven vind je hier.

Private archieven

Naast overheidsarchieven van rechtspersonen op het grondgebied Ieper, verwerft het stadsarchief ook private archieven van verenigingen, bedrijven, personen en families die van belang zijn voor de geschiedenis van de stad en de regio. Zo bewaart het archief verschillende fondsen van culturele verenigingen, zoals de Last Post Association, maar ook van fotografen die de sfeer en de omgeving van de stad op beeld hebben vastgelegd, zoals Julien Anthony, Hector Dehaeck en Gilbert Bossaert. Enkele fondsen bieden informatie over het leven en bestuur in Ieper voor de Eerste Wereldoorlog. De inhoud van de toegankelijke, private archieven is in dit overzicht te raadplegen.